Radyatör Hava Alma Nasıl Yapılır? Petek Üstü Soğuk Altı Sıcaksa Ne Yapmalı?

Kalorifer sezonunun ilk haftalarında en çok duyduğum cümle şudur: "Kombi yanıyor, borular sıcak ama petek ısıtmıyor." Peteğe elimi koyduğumda tablo çoğu zaman aynıdır; alt üçte biri yakar, üst kısmı buz gibidir. Bu bir arıza değil, tesisatın içinde birikmiş havanın peteğin üst hacmini işgal etmesidir. Çözümü de çoğu evde on beş dakikalık bir işten ibarettir.

Ama hava almanın bir sırası, bir de sonrası vardır. Sırayı yanlış kurarsanız aldığınız havayı bir sonraki petekten geri çekersiniz. Sonrasında basıncı tamamlamazsanız kombi düşük basınç arızası verip kilitlenir. Aşağıda purjör anahtarının nasıl tutulacağından hangi petekten başlanacağına, dolum musluğunun ne kadar açılacağından "her hafta hava alıyorum" diyen tesisatın gerçek nedenine kadar sahada uyguladığım sırayı anlatıyorum.

Yazının sonunda hangi belirtinin kendi başınıza çözebileceğiniz basit bir hava kabarcığı, hangisinin genleşme tankı ya da gizli su kaçağı gibi aletli teknisyen işi olduğunu ayırt edebilecek, gereksiz yere purjör vidası sıyırmayacaksınız.

Petek Üstü Soğuk Altı Sıcaksa Sorun Nedir?

Su ile hava aynı borunun içinde bulunduğunda hava daima yukarı kaçar. Panel radyatör, alttaki ya da yandaki bağlantılardan beslenen kapalı bir hacimdir; içeri sızan hava peteğin en üst yatay kanalında toplanır ve orada bir yastık oluşturur. Sıcak su bu yastığın altından dolaşmaya devam eder, dolayısıyla peteğin alt kısmı yakarken üst kısmı ısınmaz. Elinizi peteğin yüzeyinde aşağıdan yukarı doğru gezdirdiğinizde sıcaklığın birden kesildiği yatay çizgiyi hissedersiniz. O çizgi, peteğin içindeki su seviyesinin ta kendisidir; hava ne kadar çoksa çizgi o kadar aşağıdadır.

Bu tabloyu kombi yetersizliğiyle karıştırmamak gerekir. Kombi düşük çalışıyorsa ya da tesisat dengesizse petek baştan sona eşit biçimde ılık olur, keskin bir sınır oluşmaz. Keskin soğuk-sıcak sınırı neredeyse her zaman havadır. Peteğin tamamı soğuk, ona giden borular ise sıcaksa bu sefer akıl vanaya gider: radyatör vanası kapalı kalmış, termostatik kafanın iğnesi içeri kaçıp sıkışmış ya da petek komple hava kilidi yapmış olabilir. Peteğin gidiş borusu sıcak, dönüş borusu buz gibiyse su içeri giriyor ama peteğin içinde dolaşamıyor demektir; bu da yine hava ya da çamur tıkacıdır.

Havanın zararı sadece ısınmama değildir. Peteğin üst kanallarında duran hava, oksijeniyle birlikte çelik yüzeyi içeriden paslandırır. Yıllarca hava alınmadan kullanılan peteklerin üst sıralarında iğne deliği şeklinde delinmenin en sık nedeni budur. Ayrıca tesisatta dolaşan kabarcıklar sirkülasyon pompasının çarkını boşta döndürür; geceleri sessizlikte duyulan şırıltı ve fokurdama sesinin kaynağı da odur. Isınmayan her petek aynı zamanda kombinin dönüş suyunu yükseltir, yoğuşmalı bir cihazda verimi düşürür ve gaz tüketimini artırır.

Radyatöre Hava Nereden Giriyor?

Kapalı devre bir ısıtma tesisatı teorik olarak sızdırmaz. Ama pratikte havanın içeri girmesinin birkaç klasik yolu vardır ve hangi yolun açık olduğunu bilmek, hava almayı sezon boyunca kaç kez tekrarlayacağınızı belirler.

Tesisata taze su basılması. Şebeke suyu içinde çözünmüş oksijen ve azot bulunur. Kombiye her su tamamlayışınızda bu gazlar da sisteme girer, su ısınınca çözünürlükleri düşer ve gazlar tesisatın en tepesinde kabarcık olarak toplanır. Bu yüzden basınç tamamladıktan bir gün sonra peteklerin üstü yeniden soğuyabilir; bu beklenen bir davranıştır, bir tur daha hava alınır ve iş biter.

Basınç düşünce sistemin hava emmesi. Tesisat basıncı 0,5 barın altına indiğinde, özellikle üst katlarda ve yıpranmış purjör dişlerinde küçük bir emme oluşur. Sistem su kaybettikçe boşluğu hava doldurur. Bu yüzden "basınç düşüyor" ile "petekler hava yapıyor" neredeyse her zaman aynı arızanın iki yüzüdür; birini çözmeden diğeri bitmez.

Otomatik purjörün görevini yapmaması. Kombi içinde, kolektör üstünde ya da tesisatın en yüksek noktasında şamandıralı otomatik hava atıcılar bulunur. Bunların üstündeki küçük siyah başlık fabrikadan sıkı gelir; bir tur gevşetilmezse şamandıra kalksa bile hava dışarı çıkamaz. Yıllanmış modellerde şamandıra çamurla yapışır, iğne kapalı kalır ve o nokta hava biriktirmeye başlar.

Boru cinsi ve difüzyon. Oksijen bariyeri olmayan plastik borularla çekilmiş yerden ısıtma ya da tadilat tesisatlarında oksijen boru cidarından içeri geçer. Bu tür sistemlerde hava yapma mevsim boyu tekrarlar; kalıcı çözüm ayırıcı eşanjörle devreyi ayırmak veya bariyerli boruya geçmektir.

Tesisatın boşaltılması. Petek değişimi, boya için petek sökülmesi, mobilya taşınırken vana kapatılması, kolon tamiri gibi işlemlerden sonra sisteme mutlaka hava girer. Böyle bir işlem yapıldıysa tek peteğe bakmak yetmez, evdeki bütün peteklere sırayla gitmeniz gerekir.

Hava Almadan Önce Yapılması Gereken Hazırlık

Sahada gördüğüm hataların yarısı, işin kendisinde değil hazırlıkta yapılıyor. Purjörü açmadan önce şu beş adımı geçin:

1. Kombiyi ısıtma modundan çıkarın. Oda termostatını en düşüğe alın veya kombinin kalorifer konumunu kapatın. Amaç, sirkülasyon pompasının durmasıdır. Pompa dönerken hava su içinde sürüklenir, peteğin üstünde toplanmaz ve purjöre hiç uğramaz.
2. On beş, mümkünse yirmi dakika bekleyin. Bu süre hem havanın peteklerin üst hacminde toplanması hem de suyun haşlamayacak sıcaklığa inmesi için gereklidir. Aceleyle açılan purjörden hava yerine sadece su gelir, siz de "havası yokmuş" diye yanılırsınız.
3. Basıncı not edin. Kombinin manometresine ya da ekranındaki bar değerine bakın. Soğuk tesisatta 1,2 bar civarı idealdir. Değer 0,8 barın altındaysa hava almadan önce basıncı 1,5 bara çıkarın; yoksa purjörden hava çıkar, arkasından su gelmez ve petek boş kalır.
4. Aletleri hazırlayın. Kare uçlu purjör anahtarı, yuvası düz olan purjörler için ince bir düz tornavida, kalın bir bez, geniş ağızlı bir kap veya boyuna kesilmiş pet şişe, bir de yedek kuru bez. Küçük peteklerde bir çay bardağı yetmez; kap en az yarım litrelik olsun.
5. Petek altını ve önünü boşaltın. Parkenin üzerine havlu serin, altta priz ya da uzatma kablosu varsa kaldırın, gerekirse o odanın sigortasını indirin. Tesisat suyu paslı ve çamurludur; halıda ve derzde çıkmayan leke bırakır.

Peteğin bütün vanalarının açık olduğundan da emin olun. Termostatik kafa varsa en yükseğe çevirin ya da somununu gevşetip kafayı tamamen sökün. Dönüş tarafındaki ayar vanasının kapağını açıp içindeki mili alyan veya pense yardımıyla tam açık konuma getirin; kapalı bir dönüş vanası, hava aldıktan sonra peteğin suyla dolmasını engeller ve işlemi baştan yapmanıza yol açar.

Bir de küçük bir ön tespit yapın: hangi peteklerin soğuk kaldığını oda oda not edin ve kombiye olan uzaklıklarına göre sıralayın. Bu liste, birazdan anlatacağım hava alma sırasının iskeletidir; ezberden dolaşmak yerine listeyi takip etmek işi yarıya indirir.

Purjör Anahtarı ile Adım Adım Radyatör Hava Alma

Purjör, peteğin üst köşelerinden birinde bulunan küçük pirinç vidadır. Karşısındaki köşede genelde kör tapa olur; ikisini karıştırmayın, kör tapayı açarsanız peteği boşaltırsınız. Purjörün ortasında kare bir çıkıntı ya da düz tornavida yuvası vardır. Nalburda satılan standart purjör anahtarları çoğu panel radyatörün kare ucuna oturur, ancak eski döküm dilimli radyatörlerde ölçü farklı olabilir; anahtarı almadan önce vidanın ucuna bakın.

1. Kabı purjörün tam altına tutun. Bir elinizle kap, diğer elinizle anahtar. Purjörün ağzı hangi yöne bakıyorsa su o yöne fışkırır; ağzı duvara ya da yüzünüze değil, kabın içine doğru çevirmeyi tercih edin.
2. Anahtarı takıp saat yönünün tersine çeyrek tur çevirin. Yarım turdan fazlasına asla gerek yoktur. Tıslama sesi duyar duymaz durun; vida ne kadar az açılırsa kontrol o kadar sizde kalır.
3. Tıslamayı sonuna kadar dinleyin. Ses önce keskin başlar, sonra zayıflar. Arada tükürür gibi su-hava karışımı gelir, bu normaldir. Kabı geri çekmeyin, çekerseniz duvarı ıslatırsınız.
4. Kesintisiz ve düzgün su akmaya başlayınca kapatın. Damla damla değil, ince ama sürekli bir hüzme gelmelidir. O anda anahtarı saat yönünde çevirip vidayı elinizin gücüyle sıkın. Kollu alet takıp zorlamayın; pirinç diş kolay sıyrılır.
5. Purjörün etrafını kuru bezle silin ve bir dakika izleyin. Sızıntı varsa vida tam oturmamış ya da altındaki conta yorulmuştur; çeyrek tur açıp yeniden kapatın, hâlâ damlıyorsa vidanın değişmesi gerekir.
6. Peteği elle kontrol edin. Üst kısım hemen ısınmayabilir, çünkü pompa duruyor. Bütün petekler bittikten ve kombi çalıştırıldıktan sonra tekrar yoklayın.

Normal bir panel radyatörden çıkan hava genelde birkaç saniye ile yarım dakika arasında sürer ve arkasından gelen su bir bardağı geçmez. Kabınızı su doldurmaya başladığı halde tıslama hâlâ devam ediyorsa duruma dikkat edin: sistem sürekli hava üretiyor olabilir, purjörü kapatıp bu yazının son bölümündeki nedenlere bakın.

Anahtarınız yoksa yuvası düz olan purjörler ince bir tornavidayla da açılır, ancak yuva kare ise tornavida yalar ve vidanın başını yuvarlatır. Birkaç liralık purjör anahtarını kombinin yanında bir çiviye asılı tutmanızı öneririm; her sezon aranan alettir. Kaybolmuş ya da sıyrılmış purjör vidasının yerine plastik takoz, kürdan, sakız gibi şeyler kesinlikle sokulmaz; tesisat suyu modele ve ayara göre 60-80 dereceye kadar çıkar ve basınçla dışarı fırlar.

Bir peteği açtığınızda hiç ses gelmiyor ve anında su geliyorsa o petekte hava yoktur; boşuna uğraşmayın, hemen kapatıp sıradakine geçin. Tersine, uzun süre sadece hava geliyor ve su bir türlü gelmiyorsa purjörü kapatın ve kombi basıncını kontrol edin. Basınç sıfıra yakınsa petek suyla dolamıyor demektir; önce basıncı tamamlayın, sonra o peteğe geri dönün.

Hangi Petekten Başlanır? Doğru Sıralama Mantığı

Hava almanın kendisi kadar önemli olan, hangi sırayla yapıldığıdır. Yanlış sırada ilerleyen bir kullanıcı üç saat uğraşıp hiçbir peteği tam ısıtamaz ve sonunda "kombi bozuk" diye telefona sarılır.

Temel kural: kombiden en uzaktaki petekten başlayın, kombiye en yakın petek en sona kalsın. Purjörü her açtığınızda sistemden su çıkar ve basınç bir miktar düşer. Yakındaki peteği önce boşaltırsanız, uzaktaki peteğin havasını kendinize doğru çekmiş olursunuz ve o petek yeniden hava yapar. Uçtan başlayıp merkeze doğru gelmek, havayı önünüzde süpürerek ilerlemenizi sağlar.

Çok katlı ev ya da dubleks dairede önce alt kat. En alt kattaki en uzak petekten başlayın, o katın peteklerini bitirip yukarı çıkın. Hava yukarı kaçtığı için üst kat petekleri her zaman en son ve en zor temizlenir. Çatı katındaki, merdiven sahanlığındaki ya da asma tavan içindeki en yüksek noktada bir otomatik purjör varsa onu da kontrol edin; tesisatın havası çoğu zaman orada toplanır.

Merkezi sistemde iş dairede bitmez. Kat kaloriferi değil de merkezi kazanla ısınan bir binada tek başınıza hava alırsanız, kolonun havası bir sonraki ısıtmada size geri gelir. Böyle binalarda önce kazan dairesindeki kolektör ve kolon purjörlerinin görevlisi tarafından alınması, ardından dairelerin alttan üste doğru sırayla dolaşılması gerekir.

Banyodaki havlupanı ve mutfak peteğini unutmayın. Havlupan modellerinin çoğunda üst köşede küçük bir purjör vidası bulunur. Dikey ve uzun olduğu için içinde en çok hava biriken eleman genellikle odur; salondaki petek ısındığı halde havlu askısının soğuk kalmasının sebebi budur.

Yerden ısıtmalı bölümler ayrı iştir. Kolektör dolabındaki her devrenin kendi tahliye hattı ve debimetresi vardır. Yerden ısıtma devrelerinin havası petek purjöründen alınmaz; kolektörün tahliye vanasına hortum takılıp devreler tek tek, diğerleri kapalıyken suyla süpürülür. Bu işi sırasız yapmak bütün devrelerin debi dengesini bozar ve odalar arasında ısı farkı yaratır.

Tur bitince ikinci tura çıkın. Basıncı tamamlayıp kombiyi çalıştırdıktan yaklaşık yarım saat sonra, aynı sırayla peteklerin üstünü tekrar yoklayın. Hâlâ soğuk kalan varsa ikinci kez hava alın. Büyük dairelerde iki tur normaldir; üç turda da bitmiyorsa tesisatta hava üreten bir sebep vardır.

Hava Aldıktan Sonra Kombi Basıncını Tamamlama

Petekten çıkan her bardak su, tesisattan eksilen sudur. Hava alma işlemi bitip de basınç tamamlanmazsa kombi kısa sürede düşük su basıncı arızası verir ve kilitlenir; çoğu cihaz bunu ekranda bir hata koduyla gösterir. Sıralama şöyledir:

1. Manometreyi okuyun. Tesisat soğukken ideal aralık 1,2 ile 1,5 bardır. Kadranlı manometrelerde yeşil bölge bu aralığı gösterir. Dijital ekranlı modeller değeri doğrudan yazar; bazı cihazlarda basınç ayrı bir menüde görünür.
2. Dolum musluğunu bulun. Kombinin altında, bağlantı boruları arasında duran küçük kollu ya da kelebek başlı vanadır. Bazı modellerde kolu içeri doğru bastırıp çevirmeniz, bazılarında arka arkaya bağlı iki musluğu birlikte açmanız gerekir. Yerini bulamıyorsanız cihazın kullanım kılavuzuna bakın; konum modele göre değişir.
3. Yavaş açın, manometreyi izleyin. Su dolarken hafif bir uğultu duyulur. Musluğu tam açmayın; çeyrek tur yeterlidir. İğne 1,5 bara gelince kapatın. Gözünüzü manometreden ayırmayın, dolum bir iki saniyede yarım bar yükseltebilir.
4. Musluğun tam kapandığından emin olun. Açık unutulan dolum musluğu, şebeke basıncını doğrudan tesisata aktarır. Basınç 3 bara ulaşınca emniyet ventili devreye girer ve kombinin altından sürekli su akar. Kapattıktan sonra beş dakika bekleyip manometreye tekrar bakın; iğne yükselmeye devam ediyorsa musluk sızdırıyordur.
5. Fazla su bastıysanız boşaltın. Bir peteğin purjöründen kabın içine, iğne 1,5 bara inene kadar su alın. Basıncı 2,5 barın üzerinde bırakmak, su ısınıp genleşince ventilin açılmasına ve her ısıtmada su kaybetmenize yol açar.
6. Kombiyi çalıştırın. Isıtma devreye girdiğinde su genleşir ve basınç yaklaşık 0,3 ila 0,5 bar yükselir. Yani soğukken 1,3 bar olan sistem, sıcakken 1,7-1,8 bar göstermeli ve soğuyunca eski değerine dönmelidir.

Sıcakken 1,3 bar olup soğuduğunda 0,6 bara inen bir sistem tehlike sinyali verir; ya tesisatta sürekli bir su kaçağı vardır ya da genleşme tankı görevini yapmıyordur. Isıtma açılıp kapandığı halde iğnenin hiç oynamaması da normal değildir; genellikle genleşme tankının su ile dolduğunun, hava yastığını kaybettiğinin işaretidir. İki durumda da su tamamlayarak günü kurtarmak yerine sebebin ölçülmesi gerekir.

Petek Tipi, Purjör Çeşidi ve Marka Farkları

Her petekten aynı yöntemle hava alınmaz. Elinizdeki elemanı tanımak, boşuna vida sıyırmanızı ve yanlış tapayı açmanızı önler.

Purjör ve petek tipine göre uygulama

Kombi tarafındaki farklar

Dolum musluğunun yeri ve basınç göstergesinin tipi markadan markaya, hatta aynı markanın serileri arasında değişir. Yoğuşmalı Vaillant modellerinde dolum vanası genelde cihazın altında, boru grubunun ortasında kısa saplı bir kelebek şeklindedir ve basınç ekranda rakamla görünür. Bosch ve Buderus grubunda dolum kolu çoğunlukla renkli plastik bir kulakçıktır; bazı serilerde kolu önce çekip sonra çevirmek gerekir. DemirDöküm ve Baymak cihazlarında kadranlı manometre yaygındır, kırmızı iğne referans değeri, siyah iğne anlık basıncı gösterir. Ferroli ve Airfel modellerinde dolum musluğu sağ alt köşeye kaçabilir. Kesin konum için cihazın kendi kılavuzu esastır.

Bazı yeni nesil kombilerde otomatik dolum sistemi vardır; basınç düştüğünde cihaz kendi kendine su alır. Böyle bir cihazda basıncın hep sabit görünmesi sizi yanıltmasın, arka planda su kaçağı devam ediyor olabilir. Petekleriniz sürekli hava yapıyor ama manometre hiç düşmüyorsa ilk bakılacak yer budur. Mayor bağımsız teknik servistir; marka isimleri yalnızca cihazınızı tanımanıza yardımcı olmak için verilmiştir.

Radyatör Hava Alırken Sık Yapılan Hatalar

Sahada aynı hataları farklı evlerde tekrar tekrar görüyorum. Bunları önceden bilmek, işi ikinci kez yapmanızı ve gereksiz servis çağırmanızı önler.

• Kombi çalışırken hava almak. Pompa dönerken hava peteğin üstünde toplanmaz, su içinde dolaşır. Purjörden sadece sıcak su gelir, hava sistemde kalır ve akşam petek yine soğur.
• Purjör vidasını tamamen sökmek. Vida yuvasından çıktığı anda sıcak su basınçla fışkırır ve ıslak, kaygan bir vidayı akan suyun içinde yerine takmak neredeyse imkânsız hale gelir. Çeyrek tur her zaman yeterlidir.
• Su gelir gelmez paniklemek. Su gelmesi işin bittiğinin işaretidir, arıza değil. Sakince kapatın; kapatamadığınız için değil, panikle zorladığınız için vida bozulur.
• Tek peteği alıp bırakmak. Soğuk olan petek bir tanesiyse bile, o peteğin havasını aldığınızda basınç düştüğü için diğerleri sıraya girecektir. Bütün evi bir turda dolaşın.
• Basıncı kontrol etmeden bitirmek. Hava alma işleminin yarısı basınç tamamlamaktır. Kombi ertesi sabah arıza kodu veriyorsa neredeyse kesin sebep budur.
• Aşırı su basmak. "Ne kadar çok su, o kadar iyi ısınma" diye bir kural yoktur. 2,5 barın üzerindeki her değer emniyet ventilini ve conta ömrünü tüketir.
• Pense veya kerpetenle purjörü zorlamak. Pirinç yumuşak metaldir. Sıyrılan vidayı artık ne açabilirsiniz ne kapatabilirsiniz; peteği boşaltmadan çözüm kalmaz.
• Termostatik kafayı kapalı bırakıp hava almak. Kapalı vana peteğe su girişini keser; havayı alırsınız ama petek boş kalır, sabah yine soğuktur.
• Dolum musluğunu açık unutmak. En sık karşılaştığım ve kombinin altını su içinde bırakan hatadır. Kapattıktan sonra mutlaka manometreyle doğrulayın.
• Peteği tekmeleyip sallamak. Havayı yerinden oynatmak için peteğe vurmak, montaj konsolunu ve rakoru gevşetir; hava yine çıkmaz, üstüne bir de sızıntı eklenir.

Güvenlik: Kesinlikle Yapılmaması Gerekenler

Tesisat suyu sıcak, basınçlı ve çoğu zaman kimyasal katkılıdır. Kendi başınıza yapacağınız işin sınırını bilmek, hava almanın kendisinden daha önemlidir.

• Kombi çalışırken ve tesisat kızgınken purjör açmayın. Sıcak su fışkırması ciddi haşlanmaya yol açar. Sistemi kapatıp bekleyin, elinize kalın bez sarın.
• Çocukları ve evcil hayvanları odadan çıkarın. Purjörden çıkan su bir metre uzağa sıçrayabilir ve göz hizasındaki bir çocuk için tehlikelidir.
• Peteğin altında ya da yakınında priz, uzatma kablosu, çoklu priz varsa önce onu kaldırın. Gerekirse o hattın sigortasını indirin; ıslanan çoklu priz kısa devre yapar.
• Radyatör vanasını veya rakorunu sökmeye kalkışmayın. Vana sökmek tesisatı boşaltmayı gerektirir; suyu kesmeden yapılırsa daireyi ve altınızdaki komşuyu su basar.
• Emniyet ventilinden sürekli su akıyorsa sistemi zorlamayın. Bu, basıncın 3 barı geçtiğini gösterir. Cihazı ısıtma konumundan çıkarıp servis çağırın.
• Doğal gaz kokusu varsa hiçbir işleme başlamayın. Kombiyi ve gaz vanasını kapatın, pencereleri açın, elektrik düğmelerine ve zile dokunmayın, binayı terk edip acil hattı arayın.
• Tahliye ettiğiniz tesisat suyunu kullanmayın. İçinde pas, çamur ve korozyon önleyici kimyasal bulunabilir; gidere dökün, bitkiye vermeyin, çocukların eline geçmesine izin vermeyin.
• Vida dişi sıyrılmışsa devam etmeyin. Su akışını durduramayacağınız bir noktaya gelirsiniz. Peteğin gidiş ve dönüş vanalarını kapatıp destek isteyin.

Baca, gaz hattı, eşanjör, sirkülasyon pompası ve genleşme tankına ait hiçbir müdahale kullanıcı işi değildir. Bu bileşenler yetkin bir teknisyen tarafından, uygun aletle ve gaz güvenliği kuralları gözetilerek ele alınır.

Tesisat Sürekli Hava Yapıyorsa: Nedenler, Önleyici Bakım ve Servis Zamanı

Sezonda bir iki kez hava alma normaldir. Ama her hafta aynı peteğe gidiyorsanız, siz yalnızca havayı alıyorsunuz demektir; onu üreten sebep yerinde duruyordur.

Tekrarlayan havanın gerçek nedenleri

• Gizli su kaçağı. Şap altındaki bir rakor ya da kolon eki damla damla su kaybediyorsa basınç düşer ve boşluğu hava doldurur. Belirtisi, siz hiç su tamamlamadığınız halde basıncın günler içinde inmesidir.
• Genleşme tankı ön basıncının kaybı. Tankın membranı yorulduğunda ya da hava yastığı azaldığında sistem ısınınca aşırı basınç, soğuyunca vakum yapar. Vakum her defasında en zayıf noktadan dışarıdan hava emer. Ön basınç ölçümü ve şarjı, tesisat boşaltıldıktan sonra manometreli pompayla yapılan bir işlemdir; uygun değer cihaz ve bina yüksekliğine göre değişir.
• Otomatik purjörün tıkanması. Şamandıra çamurla yapışınca toplanan hava tahliye edilemez, sirkülasyonla peteklere dağılır.
• Kirli, çamurlu tesisat. Çelik petek ile alüminyum eşanjörün aynı devrede olduğu sistemlerde galvanik korozyon ilerler; açığa çıkan gaz tıpkı hava gibi davranır ve hiç bitmez. Purjörden gelen suyun simsiyah olması bunun kanıtıdır.
• Oksijen geçirgen boru. Bariyersiz plastik boruyla çekilmiş hatlarda hava üretimi mevsim boyunca sürer.
• Sızdıran dolum musluğu. Sürekli taze su, sürekli çözünmüş oksijen demektir; petekler de sürekli hava yapar.

Tekrarını engelleyen bakım alışkanlıkları

1. Sezon başında kombiyi ilk çalıştırmadan önce bütün peteklerin havasını bir turda alın ve basıncı soğukken 1,2-1,5 bara ayarlayın.
2. Ayda bir manometreye bakıp değeri aklınızda tutun; düşüş hızı size kaçak olup olmadığını söyler.
3. Kombi ve kolektör üstündeki otomatik purjörlerin siyah başlığını bir tur gevşek bırakın.
4. Yıpranmış purjör vidalarını sezon dışında yenisiyle değiştirin, dişine ince teflon sarın.
5. Uzun süre kullanılmayan odaların peteklerini tamamen kapalı bırakmayın; vanayı yarım açık tutmak hem donmayı hem hava kilidini önler.
6. Çamurlu tesisatlarda periyodik kimyasal temizlik ve devreye korozyon önleyici katkı uygulaması yaptırın; kombi dönüşüne takılan çamur tutucu filtre hem pompayı hem eşanjörü korur.
7. Petek boyama, mobilya taşıma gibi işlerden sonra vanaların tam açık bırakıldığını kontrol edin.

Ne zaman teknik servis çağırmalısınız?

Şu durumların herhangi biri varsa iş kullanıcı sınırını aşmıştır: hava aldığınız halde petek bir hafta içinde yeniden soğuyorsa; su tamamlamadığınız halde basınç düşüyorsa; kombinin altından ya da emniyet ventilinden su damlıyorsa; purjörden hava yerine siyah çamurlu su geliyorsa; purjör dişi sıyrılmış veya vida sıkışmışsa; sistem ısınınca basınç 2,5 barı aşıyorsa; radyatör vanası dönmüyor ya da termostatik kafa yerinde sıkışmışsa. Bu tabloların hepsi kaçak testi, genleşme tankı ön basınç ölçümü, pompa ve otomatik purjör kontrolü gibi aletli işlemler gerektirir.

Kaçak arama, tesisat basınç testi, genleşme tankı şarjı, tesisat temizliği ve petek değişimi için Mayor teknik ekibine 0542 259 77 49 veya 0212 422 60 76 numaralarından ulaşabilirsiniz. Cihazınızın markasını, manometrenin soğuk ve sıcak haldeki değerini ve hangi peteklerin soğuk kaldığını önceden not ederseniz ekip eve doğru parçayla gelir ve işlem çoğu zaman tek ziyarette tamamlanır.